آموزش زبان فارسی: پلی برای ارتباط مهاجر با وطن

زبانها

چگونه زبان مادری را در مهاجرت حفظ کنیم؟

مهاجران ضمن تلاش برای یافتن جایگاهی محکم تر در کشوری تازه، با نیازهایی تازه هم مواجه می شوند. برخی از این نیازها قبلا در زندگی آنها تقریبا مطرح نبوده است. مثلا حفظ هویت و زبان مادری.

این نیاز در مورد ایرانیان مهاجر در آلمان نیز صادق است که اهمیت آن با طولانی شدن مدت اقامت آنها در این کشور، به ویژه در قالب آموزش زبان فارسی به کودکان و نوجوانان نمود می کند.

در شرایط مهاجرت زبان فارسی وسیله ای است که با آن، دنیای خارج از کشور به وطن پیوند می خورد. زبان فارسی پلی می شود برای ارتباطات عاطفی و پر کردن خلاء هایی که در هر جا و در هر مهاجری به نوعی به چشم می خورد. دیدار اقوام و سفر به ایران و شناخت ایران – که همواره برای گروهی از جوانان تجربه ای کاملا تازه است – نیاز آنها به یادگیری زبان فارسی را افزایش می دهد.

بدیهی است که خانواده ها در تشویق کودکان و نوجوانان به یادگیری زبان فارسی، نقش زیادی دارند که در عین حال نیازمند صبر و حوصله فراوانی از سوی آنهاست: صرف وقت و بوجود آوردن شوق آموزش در فرزندان در حیطه وظایف تازه خانواده در مهاجرت قرار می گیرد.

از آنجا که نیاز به یادگیری زبان فارسی موضوعی نیست که بطور دائم برای کودکان و نوجوانان مطرح باشد، شوق آنها هم در ابتدا چندان نیست. زبان آلمانی، زبان مکالمه روزمره کودکان و نوجوانان ایرانی است و یادگیری زبان فارسی برای این گروه سنی و به ویژه آنهایی که در آلمان به دنیا آمده اند، دشوار تر است.

“امید”، هفده سال دارد و در آلمان متولد شده. با وجود علاقه خانواده اش برای اینکه او زبان فارسی بیاموزد خود او این نیاز را احساس نمی کند و می گوید: “من می توانم فارسی حرف بزنم و همین برایم کافی است. من که نمی خواهم در ایران درس بخوانم. با همین زبانی که بلد هستم می توانم با خانواده ام در ایران رابطه برقرار کنم.”

آقای” قنبری”، پدر امید است. او در این ارتباط می گوید:” موضوع تنها برقراری رابطه با خانواده در ایران نیست، هر چند که آنهم خیلی مهم است. موضوع شناخت فرهنگ ایران است که بدون دانستن زبان فارسی ممکن نیست. زبان دروازه های یک فرهنگ است و ادبیات بخش بزرگی از آن، که تنها از طریق زبان قابل دسترسی است.”

 موضوع تنها برقراری رابطه با خانواده در ایران نیست، هر چند که آنهم خیلی مهم است. موضوع شناخت فرهنگ ایران است که بدون دانستن زبان فارسی ممکن نیست.

یکی از مهاجران ایرانی در آلمان

تمایل خانواده ها برای اینکه فرزندانشان زبان فارسی بیاموزند بیشتر است. برای بچه ها در درجه اول، وظیفه ای مضاعف بر تکالیف مدرسه است.

در سنین جوانی وضع متفاوت است: دانستن زبان مادری نشان دادن هویت است؛ ارزش گذاری دیگری دارد؛ برتری به حساب می آید.

“رضا”، بیست سال دارد. به تازگی به کلاس یادگیری زبان فارسی می رود و در کنار بزرگسالان آلمانی زبان، فارسی می آموزد .از اینکه در کودکی والدینش او را به یادگیری زبان فارسی وا نداشته اند عصبانی است : ” وقتی کوچک بودم یادگیری آسانتر بود. من از حرف زدنم هم راضی نیستم. با من در خانه فارسی حرف نمی زدند. درست نمی دانم چرا. حالا من دارم یاد می گیرم. خجالت می کشم که فارسی نمی دانم. این مثل این است که یک فرانسوی، زبان فرانسه نداند. چه فرقی می کند.”

حضور بازیکنان فوتبال ایرانی در تیم های فوتبال آلمان برای گروهی از جوانان و نوجوانان ایرانی رابطه دیگری میان آنها و ایران برقرار کرده است. رابطه ای که با حسی از غرور همراه است .

 با من در خانه فارسی حرف نمی زدند. درست نمی دانم چرا. حالا من دارم یاد می گیرم. خجالت می کشم که فارسی نمی دانم. این مثل این است که یک فرانسوی، زبان فرانسه نداند. چه فرقی می کند

یکی از مهاجران ایرانی در آلمان

“ایمان” یکساله بوده که به همراه پدر و مادرش به آلمان آمد. یادگیری زبان فارسی برایش امکانی است که بتواند نشریات ایرانی را بخواند و بعد با دوستان آلمانی اش درباره اخبار آنها حرف بزند.

یادگیری زبان فارسی در خارج از کشور بدون حضور کسانی که با دلسوزی به آموزش آن میان کودکان و نوجوانان می پردازند ممکن نیست.

آقای “کامبیز اسپاه انگیزی”، ساکن شهر کلن، سالهاست که این بار را بر دوش می کشد.

او می گوید: “من بیست و یکسال قبل این کار را به پیشنهاد همسرم شروع کردم. من تصمیم داشتم به پسرم زبان فارسی بیاموزم و فکر کردیم که می توان این کار را به شکل جمعی انجام داد که از سوی بچه ها هم جدی تر گرفته شود. من این کار را با کمک مسئولین آموزش و پرورش کلن شروع کردم. در ابتدا آنها اجازه دادند که من هشت ساعت از وقت تدریسم در دبیرستان را به این کار اختصاص دهم. دو سال بعد این امکان از من گرفته شد.”

آقای اسپاه انگیزی در ادامه می گوید که دلسرد نشده و به تدریس زبان فارسی ادامه داده است: “تعداد شاگردان من از همان ابتدا زیاد بود. در آغاز کار، من هفتاد شاگرد داشتم. بعد از مدتی من به این فکر افتادم که این کلاسها را به شکل انجمن دربیاورم. به این ترتیب من توانستم از اولیا هم کمک بگیرم. کار تدریس ما کمی گسترش پیدا کرد و ما جشن های ایرانی هم برگزار می کنیم.
با بیشتر شدن تعداد شاگردان تعداد دیگری هم که به این کار علاقه داشتند و یا در ایران به تدریس اشتغال داشته اند، به من پیوستند.”

او نحوه فعالیت این کلاس ها را که اکنون ۷۵ شاگرد دارد، این گونه شرح می دهد: “ما کلاس بندی به صورت ایران نداریم بلکه ما گروه های مختلفی داریم که در سطوح مختلف آموزش می بینند. بطور مثال ما امسال با یک گروه بیست و پنج نفره شروع کردیم که با آنها جلو می رویم گاه هفت یا هشت سال طول می کشد. آنها ابتدا حروف و بعد جمله نویسی را می آموزند و در دوره های پیشرفته تر ادبیات فارسی و تاریخ و جغرافیا کار می کنیم. کلاس های فارسی رایگان است و تنها برای هزینه های فتوکپی مبلغ ناچیزی از شاگردان دریافت می شود.”

 ابزار یادگیری زبان فارسی در همه جای آلمان در دسترس نیست. در شهرهای کوچک و یا جاهایی که تعداد ایرانیان کم است امکان آموزش زبان فارسی هم وجود ندارد.

در مدارس آلمان یادگیری زبان انگلیسی و یک زبان دیگر (فرانسه یا لاتین) الزامی است. تنها در مدارس ایالت “نورد راین وست فالن” است که دانش آموزان – آن هم آنهایی که در مقطع هفتم و هشتم دبیرستان وارد آلمان شده اند – می توانند زبان فارسی را به عنوان اولین انتخاب خود در میان زبانهای غیرآلمانی، انتخاب کنند. این امکان نیز با تلاش آقای اسپاه انگیزی، که خود مسئولیت برگزاری امتحانات این دانش آموزان را به عهده دارد، فراهم شده است .

خانم “مهرنوش قنات آبادی” از دیگر ایرانیانی است که برای آموزش زبان فارسی در آلمان تلاش می کند. او که در ایران هم تدریس می کرده هفده سال در شهر کاسل آلمان، کلاس آموزش زبان فارسی داشته است.

او درباره کار خود میگوید: “من تا سال گذشته سی و هفت شاگرد داشتم که از پنج سال تا نوزده ساله بودند، ایرانی و افغان .شاگردان کلاس توانستند سال گذشته کتابی هم آماده کنند با عنوان ‘جنگ، صلح، محیط زیست’ که متن همراه با نقاشی بود. ما در عین حال با برگزاری جشن های ایرانی، سنت های ایرانی را هم به بچه ها می آموختیم. یادگیری زبان فارسی به کودکان و نوجوانان هویت ایرانیشان را نشان می دهد.”

برای یادگیری زبان فارسی در آلمان تنها خواست والدین و یا نوجوان کافی نیست. ابزار یادگیری این زبان در همه جا در دسترس نیست. در شهرهای کوچک و یا جاهایی که تعداد ایرانیان کم است امکان آموزش زبان فارسی هم وجود ندارد. این موضوع به خصوص برای ایرانیانی که به عنوان پناهنده در مکان های دور افتاده در آلمان زندگی می کنند، تقریبا غیر ممکن است.


۲۶٫۰۱٫۰۶-BBC

مطالب مرتبط:

آموزش زبان فارسی به نسل دوم و سوم ایرانیان مهاجر – علی کاظمی

ادب اجتماعی را به فرزند خود بیاموزید!

اصیل ترین روش های تربیتی

تربیت کنید اما مرحله به مرحله

تربیتی به دور از تنبیه بدنی!!

ده مۆلفه‌ی پدر زرنگ

مراحل تربیت فرزند در انواع خانواده ها

معجزه ای برای رشد ذهنی کودک

مهم‌ترین آموزش‌های قبل از مدرسه

نکته های کوتاه تربیتی درباره پرورش کودکان، نوجوانان و جوانان

پرورش ۷ فضیلت اخلاقی در کودک!

چگونه ذهن نوزاد خود را تربیت کنیم؟

یازده روش ساده و موثر برای تربیت و پرورش کودکی شاد

دیدگاه خودرا بنویسید

ایمیل *
نام *
دیدگاه *
اگر میخواهید عکس تان در کنار نظر تان قرار گیرد لطفا به سایت گراواتار مراجعه کنید

  • ۲۸
  • جدی

  • ۱۴۰۰
  • 18
  • January
  • 2022
  • 14
  • جُمادى الآخرة
  • 1443

امار سایت